Bốn con đường

By

·

8–13 phút

Chuyển hóa năng lượng sinh dục, phát triển ngọn lửa bên trong là nền tảng của con đường thứ tư. Sự tiến bộ trên con đường này được đo bằng tiến độ làm tan rã cái tôi và sự hy sinh cho nhân loại.

Samael Aun Weor – Hôn nhân hoàn hảo1.

Giới thiệu

Cuộc sống là một chuỗi các biến cố hay sự kiện và kèm theo trạng thái ý thức tương ứng; mỗi người trong chúng ta, trong công cuộc tìm kiếm Chân lý, tìm kiếm bản thân, con đường tu hành và sự khai ngộ của bản thể, đều bị thúc đẩy bởi những nguyên nhân ẩn giấu.

Trong cuộc tìm kiếm hăng say nhằm đạt tới sự khai ngộ của bản thể, chúng ta có thể phân biệt nhiều con đường liên quan tới nhiều cấp độ phát triển nội tâm. Mọi con đường, dù dài hay ngắn, dù dễ hay khó, đều cố gắng dẫn con người về cùng một hướng: sự khai ngộ của bản thể.

Sự khai ngộ hay sự bất tử không phải là một đặc tính mà con người sinh ra đã có sẵn, nhưng có thể chinh phục được. Dưới đây là những con đường2 để đạt tới sự khai ngộ:

1. Con đường fakir3 [con đường rèn luyện cơ thể]
2. Con đường trái tim [con đường rèn luyện cảm xúc]
3. Con đường yogi [con đường rèn luyện tâm trí]
4. Con đường trực tiếp

1. Con đường Fakir

Một Fakir Ấn Độ, 1907

Khi nghe từ này chúng ta lập tức nghĩ đến phương Đông, đặc biệt là Ấn Độ bí ẩn và huyền bí. Ở Ba Tư, thuật ngữ “Fakir” có nghĩa là người ăn xin hoặc người hành khất. Ở Ấn Độ, những nghệ sĩ hát rong, những người tung hứng tự gọi mình là fakir. Người châu Âu dùng từ fakir để chỉ các yogi, cũng như các thầy tu lang thang thuộc nhiều dòng tu khác nhau.

Con đường này – dài, khó khăn và đáng ngờ – là con đường đấu tranh khủng khiếp để phát triển sức mạnh ý chí vật lý, chiến thắng sự đau đớn, giành được quyền lực hay sự thống trị với cơ thể. Để đạt mục tiêu này, người ta phải chịu khổ sở khủng khiếp và trải qua nhiều thử thách vô cùng khó khăn.

Con đường của người Fakir bao gồm các bài tập thể chất vô cùng đau đớn: họ giữ nguyên một tư thế mà không cử động trong nhiều giờ, nhiều ngày, nhiều tháng và năm; hoặc ngồi yên trên một tảng đá dưới ánh nắng gay gắt, dưới mưa, tuyết, v.v.; hoặc giơ tay giữ yên trong một khoảng thời gian vô tận; hoặc họ tự tra tấn bằng lửa, hay là đặt chân trần lên tổ kiến, v.v.

Fakir Agastiya thành Bengal – ảnh vẽ của Ripley’s Believe it or Not

Một Fakir khác thì suốt ngày đêm đứng trên đầu các ngón tay và ngón chân trong suốt 20 năm. Ông không còn khả năng đứng thẳng hay cử động nữa; các học trò phải khiêng ông ra bờ sông để tắm rửa cho ông như một đồ vật.

Nếu Fakir không bị bệnh hay không qua đời, người đó sẽ phát triển được ý chí vật chất; nhưng điều này không có nghĩa là người đó tạo ra được cơ thể của ý chí tỉnh thức, hay cơ thể căn nguyên.4

Hơn nữa, các chức năng cảm xúc, lý trí, v.v. của người đó vẫn không phát triển. Quả thật, họ đã phát triển ý chí đối với cơ thể vật chất, nhưng không thể áp dụng nó vào bất cứ điều gì; họ không thể sử dụng ý chí này để đạt được tri thức hay hoàn thiện bản thân, vì thường thì, sau nhiều năm rèn luyện theo cách đó, họ đã quá già để bắt đầu một công việc tu tập mới.

Một số Fakir đi theo con đường này không phải vì cảm hứng tôn giáo hay vì hiểu được những khả năng liên quan đến sự phát triển nội tâm, mà đơn giản do bắt chước, bị ấn tượng khi nhìn thấy các Fakir khác. Ở cả phương Đông lẫn phương Tây, nhiều Fakir rơi vào một lối khổ hạnh cuồng tín, vì họ muốn dùng đau đớn để trả giá cho những hành động sai lầm hoặc cho sự bất lực trước cám dỗ. Vì vậy, họ tự đánh mình không thương tiếc, yêu thích đau đớn vì chính nỗi đau, và không biết rằng cơ thể vật chất là đền thờ của Thượng Đế Hằng Sống.5 Không ai có thể đạt tới sự khai ngộ bằng đau đớn, vì nguồn gốc của đau khổ chính là cái tôi.

Bên cạnh đó, ta cũng nên xem Bhagavad Gita, Chí Tôn Ca, cuốn kinh thiêng của đạo Hindu, nói gì về vấn đề này:

“Những người ép xác khổ hạnh trái với khuyến dụ trong kinh sách, những kẻ kiêu ngạo và thích phô trương, bị thúc đẩy bởi tham lam và dục vọng, vì thiếu sáng suốt mà hành hạ các yếu tố cấu thành thân thể, và cả Ta (sức mạnh tâm linh ngự trong thân thể), hãy biết rằng mục đích của họ mang tính ác quỷ.”

Bhagavad Gita (17:5–6)

2. Con đường trái tim

Đây là con đường của đức tin, của tình yêu tôn giáo, và của sự hy sinh. Đây là trạng thái tâm thức trong đó người ta cố gắng phát triển cảm thức mộ đạo, tức là khía cạnh cảm xúc của bản thể.

Công việc rèn luyện trái tim tập trung vào cảm xúc, giao phó các chức năng khác cho đức tin. Ta cần nhớ rằng bản thân đức tin là tâm thức đã thức tỉnh. Có hai loại đức tin: loại thứ nhất tạo ra trạng thái cảm xúc dựa trên niềm tin; loại thứ hai dựa trên trải nghiệm tâm linh trực tiếp, vì thế không cần phải tin hay không tin.

Trên con đường trái tim, họ phát triển ý chí để điều khiển cảm xúc, nhưng các năng lực còn lại có thể vẫn chưa được phát triển. Để đức tin trở thành một cây cầu vững chắc dẫn đến sự giải thoát, chúng ta cũng cần trau dồi các khả năng thể chất và lý trí; điều này đòi hỏi những hy sinh và khổ hạnh khác. Một người theo con đường trái tim cũng cần trở thành yogi và fakir.

Rất ít người có thể tiến xa trên con đường trái tim; còn hiếm hơn nữa những người vượt qua được mọi khó khăn mà con đường chân thật đặt ra, vì điểm đạo6 là do nữ thần Isis (Đức Mẹ) ban cho. Đó là con đường luyện kim đan7, nền tảng được giáo lý Gnosis truyền dạy một cách thâm thúy.

3. Con đường Yogi

Trọng tâm của con đường yogi nằm ở tâm trí, trong sự phát triển của tâm. Tuy nhiên, yoga có nhiều nhánh khác nhau.

Chúng ta có bhakti yoga, hay yoga của lòng sùng kính và yêu thương. Nhánh này phát triển khía cạnh thần bí và lòng sùng kính cao thượng; nó có thể mang lại cho ta sự khai sáng, nhưng không dẫn đến sự khai ngộ của bản thể.

Jnana yoga, hay yoga của tâm trí, tập trung vào việc hiểu rõ bản thân; nhánh này nắm được các phương pháp rèn luyện tâm trí, giúp đạt đến các trạng thái định, nhưng cũng không dẫn đến sự khai ngộ của bản thể.

Raja yoga có mục tiêu là phát triển các luân xa, các siêu năng lực huyền bí, v.v. Quả thật người học có thể đạt đến một mức độ phát triển nhất định, nhưng đó không phải là sự khai ngộ của bản thể.

Do bản chất của các phương pháp thực hành của người yogi, họ chắc chắn sẽ phát triển được những siêu năng lực tâm linh như thư giãn tâm trí, tập trung (chẳng hạn như khả năng di chuyển vật thể bằng ý nghĩ, tức dùng sức mạnh của tâm trí để tác động từ xa), thần giao cách cảm, thôi miên, v.v. Nhưng nếu quên đi giáo lý về cái tôi đa nguyên, họ có thể rơi vào hoang tưởng hoặc vĩ cuồng, cảm thấy như thể mình đã đạt được thành tựu đích thực; trong khi đó, con đường này chỉ dẫn đến sự phát triển của các siddhi, tức là những năng lực cấp thấp.

Người yogi rèn luyện dựa trên hiểu biết về tính nhị nguyên của tâm trí, và không có gì phải nghi ngờ rằng họ sẽ đạt được những trạng thái siêu việt; nhưng điều này không có nghĩa là họ đã tạo ra cơ thể lý trí đích thực.

Ngoài ra còn có agni yoga, hay là yoga nội hỏa, còn gọi là Kundalini yoga: nhánh này dẫn trực tiếp đến ngưỡng cửa của con đường thứ tư.

4. Con đường thứ tư

Con đường thứ tư bao gồm cả ba con đường kia. Đây là con đường chân thực, con đường lưỡi dao, giáo lý Gnosis.

Fakir tìm cách làm chủ hoàn toàn thân thể. Người theo con đường trái tim hướng đến sự phát triển cảm xúc. Yogi theo đuổi việc hoàn thiện tâm trí, vượt qua tính nhị nguyên mà tâm trí luôn giằng co, để nó trở nên có khả năng tiếp nhận tri thức. Con đường thứ tư, con đường của người cân bằng, hướng đến sự hoàn thiện và phát triển hài hòa cả năm trung tâm8 của cỗ máy con người, thông qua việc thức tỉnh tâm thức, bằng cách rèn luyện đồng thời thân thể vật chất, cảm xúc và ý nghĩ.

Để phục vụ mục tiêu này, có một loạt các bài tập song song trên cả ba phương diện — thể chất, tinh thần và tâm linh. Nhờ đó, con đường thứ tư bao quát và tổng hợp việc rèn luyện của ba con đường kia trong sự cân bằng hoàn hảo.

Con đường thứ tư là con đường của Hôn nhân hoàn hảo, con đường của người thông tuệ, người nghiên cứu Kabbalah9 và thuật luyện kim đan10, vận dụng chúng để hiện thực hóa một cách hài hòa mọi khả năng vô tận của con người. Con đường này được tổng hợp trong sự thức tỉnh của tâm thức, dựa trên sự tan rã của cái tôi tâm lý.

Chuyển hóa năng lượng sinh dục, phát triển ngọn lửa bên trong là nền tảng của con đường thứ tư. Sự tiến bộ trên con đường này được đo bằng tiến độ làm tan rã cái tôi và sự hy sinh cho nhân loại.

Con đường này không đòi hỏi con người phải rút lui khỏi thế gian, cũng không yêu cầu từ bỏ mọi sự tiếp xúc với con người, sự vật hay các biến cố, mà đòi hỏi một sự chuẩn bị được hình thành trong “phòng tập” tâm lý của đời sống thực tiễn. Con đường này bắt đầu xa hơn nhiều so với con đường của yogi. Trọng tâm của nó nằm trực tiếp trong tâm thức, hay là Phật tính. Chúng ta cần được chuẩn bị để bước vào con đường thứ tư. Người muốn theo con đường này phải có những điều kiện thuận lợi trong đời sống để rèn luyện, hoặc ít nhất là không có những điều kiện khiến việc rèn luyện trở nên bất khả. Cần hiểu rằng, cả trong đời sống bên ngoài lẫn đời sống nội tâm, có những điều kiện có thể trở thành rào cản không thể vượt qua đối với con đường thứ tư. Con đường này ít được biết đến hơn ba con đường truyền thống còn lại. Con đường thứ tư rất chính xác và hoàn thiện hơn nhiều so với ba con đường kia.


Chú thích

  1. https://gnosisvn.org/hon-nhan-hoan-hao/ ↩︎
  2. Dịch giả: Bản dịch gốc của “Con đường trái tim” là “Con đường Tu sĩ”. “Tu sĩ” ở đây chỉ tu sĩ Chính Thống Giáo và Công Giáo. Vì loại tu sĩ này không phổ biến ở Việt Nam, chúng tôi dùng “con đường trái tim” thay cho “con đường tu sĩ”. ↩︎
  3. Fakir: Tham khảo https://gnosisvn.org/2021/09/26/fakir/ ↩︎
  4. Cơ thể căn nguyên: https://gnosisvn.org/2024/05/23/bay-co-the-cua-giao-ly-thong-thien-hoc/#Co_the_Can_Nguyen ↩︎
  5. “Anh chị em không biết rằng thân thể anh chị em là đền thờ của Ðức Thánh Linh, Ðấng đang ngự trong anh chị em, Ðấng Ðức Chúa Trời ban cho anh chị em, và anh chị em không còn thuộc về chính mình nữa sao? Vì anh chị em đã được mua bằng giá rất cao rồi; vậy hãy lấy thân thể mình làm vinh hiển Ðức Chúa Trời.” (I Cô-rin-tô 6:19, Kinh Thánh) ↩︎
  6. Điểm đạo – https://gnosisvn.org/2023/07/04/chuong-19-diem-dao/ ↩︎
  7. Luyện kim đan – https://gnosisvn.org/2017/01/18/alchemy-phep-luyen-kim/ ↩︎
  8. 5 trung tâm – https://gnosisvn.org/2017/03/06/trung-tam-cam-xuc-cao-cap/ ↩︎
  9. https://gnosisvn.org/2023/05/03/cay-su-song/ ↩︎
  10. https://gnosisvn.org/2017/01/18/alchemy-phep-luyen-kim/ ↩︎

Một phản hồi cho “Bốn con đường”

  1. Ảnh đại diện QUANG THUNGUYET
    QUANG THUNGUYET

    Con đường thứ tư với những bài tập thực hành phát triển cả thể chất, tinh thần và tâm linh 🪴

Gửi phản hồi

Khám phá thêm từ Gnosis Hà Nội

Đăng ký ngay để tiếp tục đọc và truy cập kho lưu trữ đầy đủ.

Tiếp tục đọc